Wydawca treści Wydawca treści

Ochrona lasu

Wiedza o procesach zachodzących w przyrodzie i kontrola stanu środowiska leśnego pozwalają leśnikom na wczesną diagnozę zagrożeń, mogących wpłynąć negatywnie na stan lasu. Każdego roku podejmują oni działania mające na celu zachowanie trwałości lasu i zwiększenie jego naturalnej odporności na czynniki szkodotwórcze.

Zagrożenia dzieli się na trzy grupy:

 - biotyczne (np. szkodliwe owady, grzyby patogeniczne, ssaki roślinożerne),

 - abiotyczne - ekstremalne zjawiska atmosferyczne (np. silne wiatry, śnieg, ulewne deszcze, wysokie i niskie temperatury),

 - antropogeniczne - wywołane przez człowieka (np. pożary, zanieczyszczenia przemysłowe, zaśmiecanie lasu).

Przeczytaj więcej o ochronie lasu

Zgodnie z Instrukcją Ochrony Lasu zadania ochrony lasu obejmują:

  1. Rozpoznawanie i ocena zagrożeń – stałe monitorowanie stanu zdrowotnego lasów, wykrywanie chorób, szkodników, uszkodzeń oraz określanie stopnia zagrożenia.
  2. Prognozowanie występowania zagrożeń – prowadzenie obserwacji i analiz w celu przewidywania pojawu szkodników, chorób oraz innych czynników mogących powodować szkody.
  3. Zapobieganie zagrożeniom – stosowanie działań profilaktycznych, takich jak odpowiednia gospodarka leśna, utrzymanie właściwego składu gatunkowego drzewostanów, ochrona przeciwpożarowa i ograniczanie czynników osłabiających las.
  4. Zwalczanie organizmów szkodliwych – podejmowanie działań ograniczających liczebność szkodników i rozwój chorób z wykorzystaniem metod biologicznych, mechanicznych oraz – w uzasadnionych przypadkach – chemicznych.
  5. Ochrona przed czynnikami abiotycznymi i antropogenicznymi – ograniczanie szkód powodowanych przez wiatr, śnieg, suszę, mróz, zanieczyszczenia środowiska oraz działalność człowieka (np. pożary, zaśmiecanie, nielegalne użytkowanie lasu).
  6. Dokumentowanie i ewidencjonowanie stanu ochrony lasu – prowadzenie dokumentacji dotyczącej występowania zagrożeń, wyników monitoringu oraz wykonanych zabiegów ochronnych, co stanowi podstawę planowania dalszych działań.

Głównym zadaniem z zakresu ogólnej ochrony lasu jest działalność zmierzająca do poprawy stanu sanitarnego lasu poprzez przeciwdziałanie rozwojowi szkodliwych owadów i grzybów oraz terminowe usuwanie posuszu, złomów i wywrotów.

Czynnikami determinującymi stan sanitarny lasu są:

  • duża zmienność w ostatnich latach ilości rocznych opadów,
  • drzewostany założone na gruntach porolnych, w szczególności narażonych na choroby grzybowe,
  • szkodniki pierwotne drzewostanów iglastych, zagrożenie gradacyjne ze strony brudnicy mniszki,
  • szkodniki wtórne, głównie drzewostanów iglastych, związane z wahaniami poziomu wód, powodujące osłabienie drzewostanów i wzrost ilości wydzielającego się posuszu, głównie kornika drukarza, kornika ostrozębnego i przypłaszczka granatka,
  • klęski żywiołowe – huraganowe wiatry i okiść, które w ostatnich latach w znacznym stopniu uszkodziły drzewostany.