Wydawca treści
Ochrona lasu
Ochrona Lasu – kornik drukarz – fot. Archiwum nadleśnictwa
Wiedza o procesach zachodzących w przyrodzie i kontrola stanu środowiska leśnego pozwalają leśnikom na wczesną diagnozę zagrożeń, mogących wpłynąć negatywnie na stan lasu. Każdego roku podejmują oni działania mające na celu zachowanie trwałości lasu i zwiększenie jego naturalnej odporności na czynniki szkodotwórcze.
Zagrożenia dzieli się na trzy grupy:
- biotyczne (np. szkodliwe owady, grzyby patogeniczne, ssaki roślinożerne),
- abiotyczne - ekstremalne zjawiska atmosferyczne (np. silne wiatry, śnieg, ulewne deszcze, wysokie i niskie temperatury),
- antropogeniczne - wywołane przez człowieka (np. pożary, zanieczyszczenia przemysłowe, zaśmiecanie lasu).
Przeczytaj więcej o ochronie lasu
Zgodnie z Instrukcją Ochrony Lasu zadania ochrony lasu obejmują:
- Rozpoznawanie i ocena zagrożeń – stałe monitorowanie stanu zdrowotnego lasów, wykrywanie chorób, szkodników, uszkodzeń oraz określanie stopnia zagrożenia.
- Prognozowanie występowania zagrożeń – prowadzenie obserwacji i analiz w celu przewidywania pojawu szkodników, chorób oraz innych czynników mogących powodować szkody.
- Zapobieganie zagrożeniom – stosowanie działań profilaktycznych, takich jak odpowiednia gospodarka leśna, utrzymanie właściwego składu gatunkowego drzewostanów, ochrona przeciwpożarowa i ograniczanie czynników osłabiających las.
- Zwalczanie organizmów szkodliwych – podejmowanie działań ograniczających liczebność szkodników i rozwój chorób z wykorzystaniem metod biologicznych, mechanicznych oraz – w uzasadnionych przypadkach – chemicznych.
- Ochrona przed czynnikami abiotycznymi i antropogenicznymi – ograniczanie szkód powodowanych przez wiatr, śnieg, suszę, mróz, zanieczyszczenia środowiska oraz działalność człowieka (np. pożary, zaśmiecanie, nielegalne użytkowanie lasu).
- Dokumentowanie i ewidencjonowanie stanu ochrony lasu – prowadzenie dokumentacji dotyczącej występowania zagrożeń, wyników monitoringu oraz wykonanych zabiegów ochronnych, co stanowi podstawę planowania dalszych działań.
Głównym zadaniem z zakresu ogólnej ochrony lasu jest działalność zmierzająca do poprawy stanu sanitarnego lasu poprzez przeciwdziałanie rozwojowi szkodliwych owadów i grzybów oraz terminowe usuwanie posuszu, złomów i wywrotów.
Czynnikami determinującymi stan sanitarny lasu są:
- duża zmienność w ostatnich latach ilości rocznych opadów,
- drzewostany założone na gruntach porolnych, w szczególności narażonych na choroby grzybowe,
- szkodniki pierwotne drzewostanów iglastych, zagrożenie gradacyjne ze strony brudnicy mniszki,
- szkodniki wtórne, głównie drzewostanów iglastych, związane z wahaniami poziomu wód, powodujące osłabienie drzewostanów i wzrost ilości wydzielającego się posuszu, głównie kornika drukarza, kornika ostrozębnego i przypłaszczka granatka,
- klęski żywiołowe – huraganowe wiatry i okiść, które w ostatnich latach w znacznym stopniu uszkodziły drzewostany.
